حەسەن جەماڵ
لە تورکییەوە: سەلاحەدین بایەزیدی
دیاربەکر
دەمەوێ ئەو شتانەی لە دواییدا دەبێ بگوترێن، سەرەتا بیانڵێم.
بگرە خۆشتان پێ نازانن.
بەو ئازارانەی بەم خاکانەی دەچێژن، ڕۆژ بە ڕۆژ وڵات زیاتر بەرەو پارچەبوون دەبن.
بەڵێ، بێ ئەوەی پێ بحەسن.
لە ژێر ناوی خەبات دژی تیرۆر و جیاخوازی، بەرەیەکی دوژمنی وەها دروست دەکەن و دوژمنایەتی وەها قووڵ دەکەنەوە کە خۆتان دەبنە جیاخوازی ڕاستەقینە.
هەرگیز ئەو تۆفانی هەستە لە یاد ناکەم کە بە درێژایی چەندین سەعات لە مەراسیمی ئۆغرخواستنی تاهیر ئەلچی لە مندا بەرپا بوو.
گریانی بە کوڵی نازەلینی کچی تاهیر ئەلچی هەروا لە گوێمدا دەزرینگێتەوە:
"باوکە… باوکە…"
قەت پاڕانەوە داماو و هاوارە جەرگبڕەکەیم لە کاتی بەخاک سپاردنی باوکی لە بیر ناچێتەوە.
"باوکە… باوکە.... تکایە مەڕۆ باوکە، جێمان مەهێڵە!"
کسپەم لە جەرگی هەڵدەستێ.
ئازارچێشتن لەپێناوی ژیاندا
یانی دەبێ ئاوا بێ.
لە پێناو ژیان لەسەر ئەم خاکانە دەبێ ئیللا و بیللا ئازار بچێژی، ڕۆندک و خوێن دەشێ لووزەو ببەستن.
کەواتە، ژیان بە شێوەیەکی دی لەسەر ئەم خاکانە مەحاڵە.
کەوابێ، تراژیدیا بە هیچ جۆرێ لەم خاکانە نابڕێتەوە.
کەواتە قەدەری ئەو مرۆڤانەی لەسەر ئەم خاکانە دەژین، بەمجۆرە نووسراوە.
ئەسەف ئەگەر وابێ.
بەڵام من پێم وا نییە وەها بێ.
خوێن و ڕۆندک چارەنووس نین.
ڕۆژی دادێ ئەم بازنە خوێنینە نەزۆکە لەم خاکانەش کۆتایی دێ.
بێدەنگی و هەنیسک…
بەرەبەیانە و ڕێگەی "سیلڤان"مان گرتۆتە بەر بۆ ئەوەی بەشداری پرسەی ماڵی تاهیر ئەلچی بین.
کەشوهەوایەکی تاقەتپڕووکێنە.
هەر کەسە و لە شوێنێک دانیشتووە، لەسەر قەنەفە و کورسی و فەڕشەکان…
غەمێکی تا بڵێی تاڵ ڕووخسارەکانی تەنیوە.
دەنگی هەنیسک ئەم بێدەنگییە ڕەهایە دەشکێنن.
لەسەر کورسییەک لە بەرامبەر هاوسەری تاهیر ئەلچی خاتوو تورکان ڕودەنێم.
زمانم دەگیرێ.
وشەیەک نادۆزمەوە دەریبڕم.
کەسەرێکی قووڵ لە نیگاکانی دایە.
لێ ناگری.
لە سیمای ناڕوانم.
نازەلینی کچی هەژدە ساڵی تەمەنە.
تازە کۆلێژی "رۆبێرت"ی ئەستەنبوڵی تەواو کردووە و ئەمساڵ دەچێتە زانکۆ.
جار جارە بە دەم گریانەوە دەڵێ "باوکە… باوکە…"
ئارینی کوڕی دە ساڵی تەمەنە.
هێندە گریاوە چاوەکانی هەڵمساون، سوور هەڵگەڕاون.
لێوبەبارە بەڵام تا بڵێی ئارام و مەتینە.
جارێ خۆ بە باوەشی دایکی و جارێ خۆ بە باوەشی دادیدا دەکا و دەیەوێ هێزیان پێ ببەخشێ.
سەرەخۆشییان لێ دەکەین و لە ماڵ دەچینە دەر.
"لە بەر دەروازەی گۆڕستانەکان گەورە بووین"
باغچەی مافەکانی مرۆڤ.
ڕێک لە نێوەڕاستی باغچەکە یادپەیکەری مافەکانی مرۆڤ هەیە.
جاڕنامەی گەردوونی مافەکانی مرۆڤی لەسەر هەڵکەنراوە.
لەگەڵ زایەڵەی "باوکە… باوکە…" تەرمە دەگا.
چاوەکانم فرمێسکیان تێ دەزێ.
دروشمەکان بەرز دەبنەوە:
"پەکەکە تۆڵە، پەکەکە تۆڵە!"
"بکوژ ئەردۆغان!"
"کوردستان گۆڕستانی فاشیستان!"
ئاڵاکانی پەکەکە و پۆستێرەکانی ئۆجەلان لە حەوادا دەشەکێنەوە.
خاتوو تورکان دێتە گۆ:
دەبێژێ لە سەرزەمینێکی تر قوربانییەکانی کردەوە نادیارەکان پێشوازی لە مێردەکەی دەکەن و پێی دەڵێن ''ئێمە لێرە بەردەوام بە دواتا وێڵ بووین."
بە هەستێکی بەتین باس لەوە دەکا مێردەکەی چلۆن بە ساڵان تاوانەکانی کردەوە نادیارەکان و کوشتارە هەڕەمەکییەکانی شۆپاندووە.
وتارەکەی خاتوو تورکان لە باغچەی مافەکانی مرۆڤ هەستی ئامادەبووان دەوروژێنێ.
پاشان هاوسەرۆکی گشتی هەدەپە سەلاحەدین دەمیرتاش بەمجۆرە قسەکانی دەست پێ دەکا:
"خوێن و ڕۆندکێکی زۆرمان بینیوە. لە بەر دەروازەی گۆڕستانەکان گەورە بووین."
قسە دێنێتە سەر تاهیر ئەلچی و بەم شێوەیە بەردەوام دەبێ:
"تەمەنێک لە پێناو ئاشتی، ئازادی و برایەتی… خوا ژیانێکی وەها و مەرگێکی وا بە شەڕەفمان بە نەسیب بکا… لەسەر ئەم خاکە بەسۆیانەی کوردستان ئاسان نییە پارێزگاری لە ئاشتی و ئازادی بکەیت و قیت و قینج بوەستی… پێیان وایە بەم تاوانانە چاوترسێنمان دەکەن و بە چۆکمان دادێنن، وەلێ بە هەڵەدا چوون. کاروانی ئازادی بەردەوامە."
دروشمی نێو کۆڵانەکان
تەرمەکە بە هاواری "شەهید شەهید شەهید" لە شەقامی فاتیح ڕووەو شەقامی ساغلک ئۆجاغی دەکەوێتە ڕێ.
ئاپۆرایەکی قەرەباڵغە و تا دێ زیاتر شەپۆل دەدا…
پیر و لاو، ڕیشن و بێ ڕیش، سەر داپۆشراو و سەر ڕووت، گشت پێکەوە هاوار دەکەن، هەلهەلە لێدەدەن و دەڕۆنە پێش.
خەڵک هاتوونە پشت پەنجەرە و شانشینەکان.
قامکەکان بە نیشانەی سەرکەوتن بەرز کراونەتەوە.
سەرنج دەدەم مێرمنداڵەکانن دروشمی پەکەکەیان لەسەر زارە.
ئاڵای پەکەکە و پۆستێرەکانی ئۆجەلان لە شەکانەوە دان.
بە دەم هاواری "بژی سەرۆک ئاپۆ"وە..
هەرە زێدە ئەم دروشمانە لە گوێمدا دەزرینگێنەوە:
"دەوڵەتی بکوژ باجەکەی دەدا!"
"پەکەکە تۆڵە، تۆڵە پەکەکە!"
لەسەر پارچەیەکی گەورەی چوارگۆشە بە کوردی و تورکی نووسراوە "بەرخۆدان ژیانە!"، لە پشت پارچەکە خەڵک هەنگاوی توند و پتەو دەنێن.
کچانی لاو هەلهەلە لێ دەدەن و کوڕانی لاو تێکڕا دروشم دەدەن:
"کوردستان گۆڕستانی فاشیستان!"
کوڕەکان دروشمێکی تریشیان لەسەر زارە:
"لاوان فیدایی ئاپۆنە!"
لە سیماکان ڕادەمێنم.
چینەکانی دەموچاو نیگەران دەنوێنن..
نیگاکان لە قینن…
لە جموجوڵەکاندا پەرچەکردارێکی سەیر دەبینرێ.
دەڵێی هەمووان بە لووت هەناسە دەدەن..
لەم نێوانەدا، لەو پاڵەپەستۆیەی جێی دەرزییەک نابێتەوە، کەسێک پیدەی گەرم و تازە بڵاو دەکاتەوە..
بە شەقامی گوورسەل (یان شەقامی جەنتۆ)دا دەچینە گۆڕستانی یەنیکۆی.
باب ئاگای لە کوڕ نییە.
دوو جار لە نێو حەشیمەتەکەدا ون دەبم، هەر دوو جارەکەش بەرەو دەنگی عوسمان بایدەمیر دەچم.
کە تاهیر ئەلچی بە خاک دەسپێردرێ، ئەو دەنگە هەمدیس کزە لە جەرگم هەڵدەستێنێ:
"باوکە… باوکە…"
خۆ بە هەمبێزی دایکیدا دەکا:
"باوکە، باوکە مەڕۆ، تکایە جێمان مەهێڵە!"
دڵم هەپروون بە هەپروون دەبێ.
فرمێسک بەری چاوم دەگرێ.
هاواری ئاشتی…
لەگەڵ عوسمان بایدەمیر دەچینە "ماڵی پرسە".
هۆڵی گەورەی پێشوازیی شارەوانی شاری گەورە کراوەتە شوێنی پرسە و سەرەخۆشی.
پێش تاهیر ئەلچی جارێک لێرە سەرخۆشی بۆ محەممەد ئوزوون بەڕێوە چووبوو..
دوعا و سەرەخۆشی دەکرێ.
وتاری کورت دەخوێنرێنەوە.
ئەم یادداشتانە لە قسەکانی سەلاحەدین دەمیرتاش هەڵدەگرمەوە:
"لە ئەگەری ئازادی، دیموکراسی و یەکسانی دایە ئاشتییەکی ڕاستەقینە لە دەرگامان دەدا."
"با پەرە بە کین و دوژمنایەتی نەدەین."
"شەڕ، چەک و پێکدادان لەگەڵ سرووشتی مرۆڤایەتی یەک ناگرنەوە."
"واز لە ڕێگەی ئازادی و دیموکراسیمان ناهێنین."
"دەبێ هاواری ئاشتیمان بەرز بکەینەوە."
